Đảng bộ, quân và dân Núi Thành quyết tâm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ KTXH-QPAN năm 2017

Nội dung chi tiết

Di tích mộ và nhà thờ Tiền Hiền xã Tam Giang
Người đăng: . .Ngày đăng: 08/08/2016 .Lượt xem: 741 lượt.
Xã Tam Giang cách trung tâm huyện Núi Thành 1km về hướng Đông Bắc. Từ UBND xã theo đường liên xã (hướng Tây Bắc) chừng 1km là đến địa điểm di tích Mộ và Nhà thờ Tiền Hiền xã Tam Giang. Di tích hiện đã được UBND huyện Núi Thành đề nghị UBND tỉnh công nhận di tích cấp tỉnh năm 2016.
Vào cuối thế kỷ XIV, vùng đất Tam Giang thuộc đất Chiêm Động dưới quyền cai trị của Vương quốc Chăm-pa (Chiêm Thành). Những năm cuối đời Trần, quân Chiêm Thành thường sang quấy nhiễu vùng đất phía Nam nước Đại Việt. Tháng 07 năm 1402, để giữ yên bờ cõi, Hồ Hán Thương làm cuộc Nam chinh buộc vua Chiêm Thành giao nộp đất Chiêm Động (Quảng Nam) và Cổ Lũy (Quảng Ngãi). Nhà Hồ chia đất ấy thành 4 châu: Thăng, Hoa, Tư, Nghĩa gọi là đất Nam giới (biên giới phía Nam) thuộc lãnh thổ Đại Việt; vùng đất Tam Giang thuộc Châu Hoa. Đến năm 1471, vua Lê Thánh Tông thân chinh dẹp giặc mở rộng lãnh thổ Đại Việt vào tận núi Thạch Bi (núi Đá Bia – Phú Yên) tiếp tục di dân vào khai phá vùng đất phương Nam, lập ra Đạo Thừa tuyên Quảng Nam. Đất Tam Giang thuộc huyện Hà Đông, phủ Thăng Hoa; thời Thiệu trị (1841) đổi phủ Thăng Hoa thành phủ Hà Đông. Đến năm Thành Thái thứ 18 (1906), đổi phủ Hà Đông thành phủ Tam Kỳ (gồm cả huyện Tiên Phước ngày nay). Vùng đất Tam Giang thuộc tổng An Hòa, phủ Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam cho đến ngày cách mạng tháng 08 năm 1945 thành công. 

Cũng như các địa phương khác ở khu vực vùng Nam Trung Bộ, cư dân Tam Giang có nguồn gốc tổ tiên từ các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, theo tiếng gọi Nam tiến, cuộc di dân từ phương Bắc vào phương Nam để khai phá vùng đất mới và định cư lâu dài. Với đặc điểm địa lý của Tam Giang nằm ở đoạn cuối phía Nam sông Trường Giang, con sông không có đầu nguồn, nối sông Thu Bồn (cách Cửa Đại, Hội An 5 km) chạy dọc theo bờ biển đến cửa An Hòa (Tam Quang), chính vì vậy con sông Trường Giang là đường thủy giao thông đóng vai trò quan trọng, sự có mặt của cư dân trên vùng đất Tam Giang tứ bề là nước này cũng chính là điều hết sức dễ hiểu. Người đến đầu tiên và có công trong việc khai khẩn, quy dân lập ấp được phong danh vị tiền hiền của làng xã. Theo sử sách còn ghi lại và theo lời các bô lão trong làng, thì tộc Đặng là tiền hiền của xã Diêm Trường, vị Thủy - tổ tộc Đặng đến định cư tại xã Tam Giang vào khoảng đầu thế kỷ XVI thời hậu Lê, lập nên làng Diêm Trường. Tên gọi Diêm Trường là địa danh vùng “Trường – muối” xuất hiện thời nhà Minh xâm chiếm Đại Việt (kể cả vùng đất Thăng Hoa), tổ chức ra các Trường – muối dọc ven biển, mỗi Trường muối có cử chức Cục sử, Cục phó trông coi việc làm muối của dân, đánh thuế và thu mua muối cho bọn thống trị.
Vị Thủy - tổ tộc Đặng, tên gọi là Đặng Quý Công là người có công trong việc khai khẩn vùng đất mới, ông được xem là “Thủ khai thùy thống”, tức người lãnh đạo, chỉ huy việc khai khẩn. Ông đã nhập 3 ốc đảo lớn Thanh Châu, Mãn Châu, Diêm Châu thành làng Diêm Trường, trước đó vùng đất này còn rất hoang vu và hẻo lánh. Từ nỗ lực của Vị thủy tổ Đặng Quý Công, 50 mẫu điền thổ đã được khai hoang, tất cả ruộng đất khai hoang đều được sung công, cấp cho dân nông canh tác; ngoài việc tổ chức lưu dân khẩn hoang, Đặng Quý Công còn chú trọng đến công tác trị thủy, ngăn dòng khe lạch, đắp đập đào ao đánh bắt tôm cá, biến những bãi điệp trắng xóa thành nương ruộng bằng phẳng, màu mở để trồng cây lương thực đem lại đời sống ấm no cho người dân.
Để ghi nhớ công đức của những người khai hoang lập làng, vào khoảng những năm 20 của thế kỷ XX, người dân trong vùng đã xây dựng Nhà thờ lớn, mặt chính hướng Đông Nam từ trên cao có thể quan sát thấy toàn bộ làng Diêm Trường, nhà thờ được xây dựng quy mô với mái ngói lợp giồng, tường vôi, chạm khắc gỗ, nhà rường 4 cột, có 3 bệ thờ, một bệ chính có cẩn chữ Phước, hai bệ phụ Nhà thờ này được gọi là nhà thờ Tiền hiền là nơi thờ cúng Tiền hiền làng Diêm Trường. Cách nhà thờ khoảng chừng 600 mét là ngôi mộ của vị Thủy - tổ tộc Đặng, ngôi mộ tọa lạc trên gò đất cao, xung quanh cây cối um tùm, mộ được xây bằng đá vôi, phía trước mộ có tấm bia đá, có chiều dài 60 cm và rộng 40 cm khắc chữ phùng thể và 02 đầu lân được gắn trên 02 bên trụ đi vào mộ. Vào năm 1965, nhà thờ làng trở thành trung tâm kháng chiến xã Tam Giang, đồng thời đây là cơ sở dạy học cho con em trong làng, xã chính từ đây đã ươm mầm cho những người con ưu tú xã Tam Giang, trong đó có Thiếu tướng Lương Soạn, nguyên Phó Tư lệnh bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp tại nhà thờ này là nơi hoạt động cách mạng của đồng chí Võ Chí Công. Trải qua bao thế hệ nhà thờ làng đã trở thành nơi sinh hoạt tâm linh của bà con, hằng năm thường tổ chức tế lễ tổ, để ôn lại truyền thống của cha ông xưa và giáo dục con cháu đạo lý uống nước nhớ nguồn và cũng là nơi chứng kiến nhiều sự kiện lịch sử của dân tộc và địa phương.
Thời kỳ Gia Long “kiến canh điền bộ” (lập bộ năm 1813) thì làng Diêm Trường mới có 50 mẫu điền thổ và 360 dân; làng Phú Xuân Thượng [Nghi Xuân lập sau làng Diêm Trường, năm Gia Long thứ 10 (1811) lập xã hiệu Phú Xuân Thượng, năm Gia Long thứ 17 (1864) đổi thành xã Nghị Xuân)] chỉ có 4 sào đất thổ cư, thổ mộ do làng Diêm Trường chuyển nhượng, còn chủ yếu là sở thủy điền (mặt nước sông đầm để đánh cá) giáp với 4 xã: Đông Tuần, Cồn Xây (Tam Hải), Vĩnh Đại (Tam Hiệp), Cây Trâm (Tam Anh), Phú Vinh (Tam Hòa). Dưới thời Pháp thuộc (1884 – 1945) hai xã Diêm Trường và Nghi Xuân đều thuộc tổng An Hòa, phủ Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam. Do biến động về lịch sử, địa giới và tên gọi cũng có nhiều thay đổi. Sau ngày cách mạng tháng 08 năm 1945 thành công, vào đầu tháng 02 năm 1946, sáp nhập hai xã Diêm Trường và Nghi Xuân thành xã Nguyễn Chỉ (tên nhà yêu nước và là người cộng sản đầu tiên của Tam Giang). Không những công lao của vị Thủy tổ Đặng Quý Công trong việc lập làng, lập ấp hình thành nên xã Tam Giang ngày nay mà hậu dệ của ông cũng đã có nhiều công lao trong sự nghiệp xây dựng quê hương và giữ nước của dân tộc. Dưới thời vua Quang Trung, hai ông đã được ban sắc phong. Trong đó, nổi bật là ông Đặng Tiến Đông và Đặng Đình Miên, điều đó càng làm tăng thêm độ tin cậy tuyệt đối của các tài liệu chứng minh cho thân thế, sự nghiệp và những công lao đóng góp của ông.
Trải qua bao thăng trầm lịch sử, di tích Mộ và Nhà thờ Tiền Hiền xã Tam Giang giữ vai trò hết sức quan trọng trong đời sống văn hóa - tâm linh của người dân địa phương xã Tam Giang nói riêng và huyện Núi Thành nói chung. Nơi đây là điểm đến của người dân trong những ngày Lễ, Tết để tỏ lòng biết ơn thế hệ ông cha đi trước cũng như cầu mong một năm an lành, mùa màng bội thu. Hàng năm, tại Nhà thờ Tiền Hiền cứ đến này 10 tháng 3 âm lịch, con cháu các Tộc họ và nhân dân địa phương đều tổ chức ngày giỗ Tổ. Ngày giỗ được tổ chức trang nghiêm, thành kính với các nghi lễ truyền thống. Nhân dân địa phương đến nhà thờ chiêm bái, tri ân bậc tiền hiền đã có công với xóm làng và gia tộc. Đây là dịp sinh hoạt đậm đà bản sắc văn hóa truyền thống dân tộc cần được bảo tồn và phát huy. 
Đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây” đã đi sâu vào tâm thức người Việt Nam chúng ta nói chung cũng như người dân Núi Thành, Quảng Nam nói riêng. Gia đình thờ ông bà tổ tiên, làng xã thờ tiền hiền. Tục thờ tiền hiền là sự tri ân đối với những người đã có công lớn trong việc đi khai hoang vùng đất mới, lập nên xóm làng, khai mở nghề nghiệp. Là người đầu tiên có công lao trong việc lập làng, lập xóm vì vậy họ đã được cộng đồng thừa nhận và tôn vinh thành tiền hiền. Cơ sở của việc suy tôn là thông qua lịch sử các gia tộc được truyền từ đời nay qua đời khác mà thành lịch sử về các vị Thủy tổ của làng. Trong suy nghĩ của mỗi người, bậc tiền hiền được coi là tổ tiên của cộng đồng làng xã. Chính yếu tố này là sợi dây liên kết bền chặt giữa các thế hệ trong làng, các thành viên trong họ tộc, gia đình, đồng thời cũng là quy định cách ứng xử của người dân “trong nhà bênh họ, ngoài ngõ bên làng”, đó là cơ sở nói lên sự đoàn kết, tương trợ tình làng nghĩa xóm, tối lửa tắt đèn, có thể nói rộng hơn là sự kết nối các thành viên trong cộng đồng, trong việc giữ gìn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống luôn hướng về cội nguồn dân tộc, mà điều quan trọng hơn sự đoàn kết, lòng biết ơn trong cuộc sống ngày nay.
Đây là một loại hình di tích lịch sử văn hóa, việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích Mộ và Nhà thờ Tiền Hiền xã Tam Giang là một việc làm cấp thiết nhằm bảo tồn và gìn giữ một giá trị văn hóa tinh thần mà các thế hệ cha ông đi trước đã vun đắp xây dựng. Thông qua những ngày hội họp, sinh hoạt tại nhà thờ để khơi dậy lòng tự hào yêu quê hương, đất nước và ý thức dân tộc để đoàn kết gắn bó làng xã lại với nhau, đó chính là giá trị vật chất, tinh thần mà chúng ta - là thế hệ con cháu phải biết gìn giữ và phát huy. Hiện nay di tích Mộ và Nhà thờ Tiền Hiền xã Tam Giang đã được trùng tu tôn tạo, khu vực bao quanh không có tường rào bảo vệ. Các họ tộc cũng như chính quyền sở tại mặc dù thấy được thực trạng và hơn nữa chưa có đủ điều kiện để hoàn thành công trình. 

Minh Lý 
[Trở về]

Các tin mới hơn:
Vẹn tròn đạo lý đáp nghĩa, đền ơn
Chương trình tuyển sinh Công nghệ thông tin.
Huyện Núi Thành khai mạc Đại hội Thể dục – Thể thao lần thứ VIII năm 2017
“Cử chỉ nhỏ, hành động lớn” của Hội Liên hiệp phụ nữ Tam Xuân 1
Hội nghị ký kết đăng ký giao ước thi đua năm 2017 cụm các Đài TT-TH huyện, thị xã, thành phố đồng bằng tỉnh Quảng Nam
Huyện Núi Thành triển khai tổ chức cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng năm 2017
Thành lập Công đoàn cơ sở Công ty TNHH MTV Đầu tư và Thương mại Tuấn Hưng Chu Lai.
Tổ chức lễ hội Cầu ngư và chuẩn bị ra khơi đánh bắt thủy sản
Tam Nghĩa tổ chức Hội trại chào mừng kỷ niệm 20 năm tái lập tỉnh Quảng Nam và 42 năm giải phóng quê hương (24.3.1975-24/3/2017).
Sẵn sàng cho đại hội
    
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10  
    
Các tin cũ hơn:
Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách xã hội
LĐLĐ huyện Núi Thành thành lập Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Tâm Tín Phát
LĐLĐ huyện Núi Thành Thành lập Công đoàn cơ sở Công ty TNHH MTV Innovgreen Chu Lai
Tổ chức thành công các lớp tập huấn nâng cao kiến thức, kỹ năng thúc đẩy Quyền tham gia trẻ em năm 2016.
Bệnh viện Đa khoa Trung ương Quảng Nam tổ chức thành công Hội thi“ Kiến thức và tay nghề điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật viên giỏi” năm 2016
Khánh thành bàn giao nhà " tình nghĩa" cho ông Nguyễn Chấp ở thôn Bình Trung xã Tam Hải thân nhân của Liệt sỹ Công an nhân dân Nguyễn Chậm
Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 tổ chức thăm, tặng quà nhân kỷ niệm 69 năm ngày Thương binh liệt sĩ (27/7/1947- 27/7/2016).
Tăng cường công tác quản lý buôn bán, sử dụng vắc-xin trên địa bàn huyện
Huyện Núi Thành sôi nổi "Ngày hội tuổi trẻ đền ơn đáp nghĩa”.
Tổ chức thành công giải cầu lông CNVCLĐ huyện Núi Thành năm 2016
    
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10